QUYỂN I: BIỂN VÀ RỒNG

Mùa hè năm ấy nóng bất thường.

—

Nắng đổ xuống mái ngói kinh thành như lửa.

—

Không khí đặc quánh.

—

Ngay cả gió cũng trở nên lười biếng.

—

Mạc Đăng Dung đã ở Thăng Long gần hai năm.

—

Cậu không còn là thằng bé ngơ ngác mới rời biển.

—

Cũng không còn là gia nhân thấp nhất trong phủ.

—

Nhờ sức khỏe.

—

Nhờ chăm chỉ.

—

Và nhờ biết quan sát.

—

Cậu dần được giao những việc quan trọng hơn.

—

Đôi khi.

—

Còn được theo hầu các chuyến đi của viên quan.

—

Đó chính là lúc Đăng Dung bắt đầu nhìn thấy bộ mặt thật của kinh thành.

—

Không phải những bức tường cao.

—

Không phải những dinh thự lớn.

—

Mà là những con người phía sau chúng.

—

Một buổi sáng.

—

Viên quan dẫn theo vài thuộc hạ ra ngoại thành.

—

Có tranh chấp đất đai.

—

Giữa một địa chủ giàu có.

—

Và một nhóm nông dân.

—

Đăng Dung đi theo.

—

Ban đầu.

—

Cậu nghĩ việc này rất đơn giản.

—

Ai đúng thì thắng.

—

Ai sai thì thua.

—

Nhưng rồi.

—

Cậu phát hiện mình đã nhầm.

—

Hoàn toàn nhầm.

—

Người nông dân mang theo giấy tờ.

—

Có dấu xác nhận.

—

Có nhân chứng.

—

Có đủ mọi thứ.

—

Ai nhìn vào cũng biết họ đúng.

—

Ngay cả viên quan cũng biết.

—

Nhưng cuối cùng.

—

Mảnh đất vẫn thuộc về địa chủ.

—

Bởi vì địa chủ có quan hệ.

—

Bởi vì địa chủ có tiền.

—

Bởi vì địa chủ có người chống lưng.

—

Trên đường trở về.

—

Đăng Dung đi rất lâu mà không nói gì.

—

Cuối cùng.

—

Cậu hỏi:

—

“Đại nhân.”

—

Viên quan quay lại.

—

“Có chuyện gì?”

—

“Người nông dân đúng.”

—

“Ta biết.”

—

“Vậy tại sao họ thua?”

—

Viên quan im lặng.

—

Con ngựa vẫn bước đều trên con đường đất.

—

Một lúc lâu.

—

Ông mới trả lời.

—

“Ngươi nghĩ công lý là gì?”

—

Đăng Dung ngẩn người.

—

Cậu chưa từng nghĩ tới câu hỏi ấy.

—

Viên quan tiếp tục.

—

“Ngày trước ta cũng giống ngươi.”

—

“Tin rằng đúng sai rất rõ ràng.”

—

“Nhưng rồi ta nhận ra.”

—

Ông nhìn về phía cánh đồng xa xa.

—

Nơi những người nông dân vẫn đang cặm cụi làm việc dưới nắng.

—

> “Trong sách có công lý.”
>
> “Ngoài đời có quyền lực.”

—

Câu nói ấy theo Đăng Dung rất lâu.

—

Nhiều năm.

—

Rất nhiều năm.

—

Tối hôm đó.

—

Cậu không ngủ được.

—

Bèn ra bờ sông.

—

Ngồi một mình.

—

Nước sông chảy lặng lẽ dưới ánh trăng.

—

Đăng Dung nhặt một viên đá.

—

Ném xuống nước.

—

Những vòng sóng lan ra.

—

Rồi biến mất.

—

Đột nhiên.

—

Có tiếng người phía sau.

—

“Ngươi cũng không ngủ được à?”

—

Đăng Dung quay lại.

—

Là một ông lão.

—

Ăn mặc đơn giản.

—

Tóc bạc.

—

Tay cầm cần câu.

—

Không giống quan lại.

—

Cũng không giống dân thường.

—

Ông ngồi xuống bên cạnh.

—

Không hỏi tên.

—

Không hỏi quê quán.

—

Chỉ nhìn dòng sông.

—

Một lúc lâu.

—

Ông mới lên tiếng.

—

“Ngươi đang giận.”

—

Đăng Dung giật mình.

—

“Sao ông biết?”

—

Ông lão cười.

—

“Người trẻ tuổi giận dữ giống ngọn lửa.”

—

“Dễ nhìn thấy lắm.”

—

Đăng Dung cúi đầu.

—

Rồi kể chuyện ban ngày.

—

Kể hết.

—

Không giấu điều gì.

—

Ông lão nghe xong.

—

Chỉ gật đầu.

—

Rồi hỏi:

—

“Nếu hôm nay ngươi là quan.”

—

“Ngươi sẽ xử thế nào?”

—

“Trả đất cho dân.”

—

“Rồi sao nữa?”

—

“Hết.”

—

Ông lão bật cười.

—

Lần này.

—

Là tiếng cười thật sự.

—

“Không.”

—

Ông lắc đầu.

—

“Chưa hết.”

—

Đăng Dung nhíu mày.

—

Không hiểu.

—

Ông lão chỉ xuống dòng nước.

—

“Ngươi thấy dòng sông không?”

—

“Thấy.”

—

“Nó chảy được vì một giọt nước sao?”

—

“Không.”

—

“Vậy tại sao ngươi nghĩ chỉ cần một quyết định là thay đổi được mọi thứ?”

—

Đăng Dung im lặng.

—

Ông lão tiếp tục.

—

> “Người trẻ thường muốn cứu thế giới.”
>
> “Người trưởng thành hiểu rằng trước hết phải hiểu thế giới.”

—

Gió đêm thổi qua.

—

Mặt sông lăn tăn.

—

Đăng Dung nhìn dòng nước.

—

Lần đầu tiên.

—

Cậu nhận ra.

—

Có lẽ sức mạnh không phải thứ duy nhất mình còn thiếu.

—

Có lẽ.

—

Mình còn thiếu hiểu biết.

—

Rất nhiều.

—

Khi quay về phủ.

—

Trời đã gần sáng.

—

Ông lão vẫn ngồi bên bờ sông.

—

Như chưa từng tồn tại.

—

Như một giấc mơ.

—

Nhưng trước khi đi.

—

Ông nói một câu.

—

Một câu mà Đăng Dung sẽ nhớ suốt đời.

—

> “Muốn kéo một con thuyền lớn.”
>
> “Đừng chỉ nhìn sợi dây.”
>
> “Hãy nhìn cả dòng nước.”

—

Nhiều năm sau.

—

Khi đối mặt với những cơn sóng lớn nhất của cuộc đời.

—

Mạc Đăng Dung vẫn nhớ đêm ấy.

—

Đêm đầu tiên cậu hiểu rằng:

—

Quyền lực là sức mạnh.

—

Nhưng hiểu biết mới là bánh lái.

—

Và một người chỉ có sức mạnh mà không có bánh lái.

—

Sớm muộn cũng bị dòng nước nhấn chìm.

—

**Hết Chương 10.**